Zainteresowanie Fundacjami Rodzinnymi wciąż rośnie

Fundacje rodzinne nie tracą na popularności. Rosnąca liczba wniosków potwierdza ich istotną rolę w planowaniu sukcesji oraz zarządzaniu majątkiem rodzinnym. Choć procedura rejestracyjna uległa wydłużeniu, nie ogranicza to możliwości działania fundacji już na etapie organizacji.

Z informacji przekazanych przez Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim wynika, że na dzień 10 marca 2026 roku:

• zarejestrowano 3 355 Fundacji Rodzinnych.
• wpłynęło 6 567 wniosków o rejestrację Fundacji Rodzinnych.

Z uwagi na fakt, że Rejestr Fundacji Rodzinnych prowadzony jest wyłącznie przez jeden sąd – Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, czas oczekiwania na rejestrację wynosi obecnie około 14–18 miesięcy. Dla porównania, w początkowym okresie obowiązywania przepisów proces ten zajmował zaledwie 2–3 miesiące.

Możliwość działania przed wpisem do rejestru

Warto jednak podkreślić, że fundacja rodzinna może funkcjonować jeszcze przed formalnym wpisem do rejestru – jako tzw. fundacja w organizacji. Zgodnie z ustawą, powstaje ona już z chwilą sporządzenia aktu założycielskiego albo ogłoszenia testamentu. Na tym etapie fundacja posiada zdolność prawną i może aktywnie działać.

Fundacja rodzinna w organizacji może m.in.:

• zarządzać swoim majątkiem,
• nabywać prawa (w tym własność nieruchomości, udziały/akcje w spółkach),
• zaciągać zobowiązania,
• zawierać umowy,
• występować przed sądem.

Planowane zmiany – rejestr online

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, Rejestr Fundacji Rodzinnych prowadzony jest przez jeden sąd i – mimo że funkcjonuje w systemie informatycznym – nie ma obecnie charakteru systemu teleinformatycznego (brak publicznego dostępu online).

W odpowiedzi na rosnącą liczbę wniosków oraz wydłużający się czas postępowań, planowane jest wdrożenie elektronicznego rejestru fundacji rodzinnych.

W dniu 25 listopada 2025 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowany został projekt rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości zmieniającego rozporządzenie w sprawie rejestru fundacji rodzinnych, który przewiduje m.in.:

• możliwość uzyskiwania odpisów, zaświadczeń i informacji również w formie elektronicznej,
• udostępnianie danych z rejestru bezpośrednio na stronie internetowej sądu, obsługiwanej przez Biuro Obsługi Interesanta
• możliwość samodzielnego pobrania informacji w formie wydruku komputerowego (z odpowiednimi oznaczeniami i datą pobrania).

Należy zaznaczyć, że planowane zmiany nie przewidują jeszcze wdrożenia pełnego systemu teleinformatycznego na wzór e-KRS. Oznacza to, że funkcjonalność publicznego dostępu online będzie na tym etapie bardziej ograniczona, a udostępniane informacje – mimo że dostępne przez internet – będą miały pomocniczy charakter (np. na potrzeby wstępnej weryfikacji).

W praktyce projekt stanowi istotny krok w kierunku cyfryzacji rejestru, który powinien realnie ułatwić dostęp do danych i usprawnić korzystanie z rejestru – zwłaszcza na etapie bieżącej obsługi i weryfikacji informacji.

Pomimo wydłużonych terminów rejestracyjnych, fundacja rodzinna pozostaje jednym z najbardziej efektywnych narzędzi:

• sukcesji majątku rodzinnego,
• ochrony aktywów,
• zarządzania firmami rodzinnymi.